TF.PL - GNS i inne zagadnienia teorii RP [3] (Ron Edwards, 2001-10-14)


Czołgiem :). Nikt się nie spodziewał hiszpańskiej inkwizycji ;)? Trochę czasu minęło od ostatniej odsłony z cyklu The Forge PL. Wiadomo, brak czasu (i, poniekąd, trochę też brak chęci). Niemniej, co się odwlecze to nie uciecze, takoż, po "przymusowej" przerwie, miło mi jest zaprezentować Wam dzisiaj... powrót do znanej z SD.PL - postawy ;).


Rozdział Trzeci: Postawa

Rozdział drugi dotyczył przede wszystkim tego, co dana osoba poszukuje w trakcie sesji role playing game. Natomiast poniższy artykuł skupia się na konkretnych czynach i chwilach związanych z odgrywaniem ról, to jest, na tym, co dana osoba robi. Postawa, może być więc zdefiniowana jako podejście tej osoby do wyimaginowanych decyzji podejmowanych przez wyimaginowane postacie.

1) W Postawie typu Actor, gracz określa decyzje i działania odgrywanej przez siebie postaci, z wykorzystaniem wiedzy i spostrzeżeń, które ta postać posiada bądź mogłaby posiadać.

2) W Postawie typu Author, gracz określa decyzje i działania odgrywanej przez siebie postaci, bazując na własnych priorytetach, akcje postaci są więc niejako "wsteczne", pierwsza i najważniejsza motywacja oparta jest na decyzji gracza ("co dla mnie, dla gracza, byłoby najbardziej optymalną akcją postaci w tym momencie"). Bez tej "wsteczności", postawa ta często określana jest jako postawa typu Pawn.

3) W Postawie typu Director, gracz skupia się przede wszystkim na aspektach otoczenia postaci i na ich podstawie określa, w jaki sposób postać się zachowa/może się zachować. Ta analiza gracza jest całkowicie niezależna od stanu wiedzy odgrywanej przez niego postaci lub jej możliwości, by w jakiś sposób wpływać na prezentowane wydarzenia. Przez takie postawienie sprawy, gracz nie tylko określa czyny odgrywanej postaci, ale również definiuje kontekst, czas oraz inne okoliczności wykonywanej przez nią akcji. Ba, gracz może nawet określić cechy świata przedstawionego - w oderwaniu od czynów odgrywanej postaci.

[Notka od Skryby: wiele na temat Postaw pisał Troy, znany Wam z akcji SD.PL. Więcej o Postawach możecie przeczytać tu oraz tutaj]

Postawa a GNS

Postawa jest bardzo niestałym elementem rozgrywki. Uczestnicy sesji zwykle przeskakują z jednej postawy na kolejno, często czyniąc to automatycznie i nieświadomie.

Postawy nie pokrywają się w 100% z żadnym z "modułów" składających się na GNS. Postawa jest dużo bardziej efemeryczna, to po pierwsze. Osoby korzystającej z "dokonań" Gamismu, mogą nawet korzystać ze wszystkich trzech Postaw podczas jednej sesji gry. Osoby te mogą korzystać z Postawy typu Author przez większą część gry, okazjonalnie stosować Postawę typu Director by, w kluczowych momentach sesji, przeskakiwać na Postawę typu Actor. Cel się nie zmienił, Postawa - tak.

Myślę jednak, że bardzo rozsądne jest w tym momencie stwierdzić, że konkretne Postawy są bardziej powszechne w niektórych modelach / celach rozgrywki. Historycznie rzecz ujmując, Postawa typu Auhtor wydaje się najczęściej występującą (lub przynajmniej zdecydowanie obecną) Postawą w niektórych założeniach gry charakterystycznej dla Gamistów i Narratiwistów, zaś Postawa typu Director zdaje się być w nich rzadziej występującym elementem. Postawa typu Actor aktor wydaje się najbardziej powszechne w Simulacjonistycznym podejściu do gry, choć warto zwrócić uwagę, że Postawa typu Author bądź Director może też istnieć podczas etapu tworzenia postaci w tym "module" GNS. Te względne proporcje pomiędzy  występującymi podczas rozgrywki Postawami odpowiadają problematyce Przesłanki (Premise) i samej teorii GNS. Proponuję jednak, że Postawy tworzą w tej teorii osobny podzbiór. Postawa ułatwia rozpoznanie użytego "modułu" GNS, jednak, sama w sobie, nie tworzy żadnego nowego "modułu". Niektóre formy Simulationizmu, przykładowo, mogą być najlepiej wspierane przez założenia Postawy typu Director - w przeciwieństwie do innych form, które są najlepiej wspierane przez Postawę typu Actor. Podobnie, niektóre formy Narratywizmu mogą opierać się w kluczowych momentach na polegać na Postawie typu Actor.

Rozważmy poprzedni przykład. Mamy sobie grupę, która zebrała się zagrać w, ustaloną wcześniej, grę, w której gracze odgrywać będą wampiry. Każdy członek grupy (składającej się z trzech osób), kieruje się zupełnie innym "modułem" GNS i posiada różne Przesłanki. Niemniej, każdego z nich łączy powierzchowne zaangażowanie w tworzoną "historię" (początkowo, niezdefiniowane). Powstaje pytanie: mając trzech, tak różnych graczy, jakie Postawy mogą pojawić się w trakcie gry? (W tym przykładzie, każda osoba reprezentuje jedną z możliwości danego "modułu" GNS [wąskie znaczenie], nie reprezentuje żadnego z nich jako "całego modułu" [szerokie znaczenie]).

1) Jeden z graczy jest zainteresowany konkurowaniem oraz wykorzystywaniem swojej własnej wiedzy (tj. wiedzy gracza, nie postaci) by uzyskać określony wpływ na grę. Dokonuje strategicznych decyzji oraz bada bilans zysków i strat by określić jakie będą korzyści z rezultatu danej akcji jego postaci - oraz w jaki sposób można jej czynami zyskać "więcej punktów" niż pozostali gracze. Taki gracz najczęściej będzie korzystać z Postawy typu Author / Pawn.

2) Inny gracz jest zainteresowany w doświadczaniu i Eksplorowania niuansów opowieści, dostarczanych mu przez jakieś zewnętrzne źródła (zapewne z jakiegoś podręcznika źródłowego i/lub przez MG), korzysta więc przeważnie z Pozycji typu Actor.

3) Trzeci gracz jest zainteresowany tworzeniem klimatycznych (acz opartych na mechanice rozwiązywania konfliktów) momentach, które tworzy poprzez czyny swej postaci. Takie decyzje będą najprawdopodobniej wyznaczane przez odwoływanie się do Postawy typu Author (ale nie Postawy typu Pawn).

Oczywistym jest, że między tymi graczami mogą powstać konflikty. Ich decyzje mają w końcu swoje źródło w ich charakterach oraz oczekiwaniach, co powoduje też to, że, jako gracze, posiadają oni różne cele gry Postawy i ich wpływ (zarówno na wyniki jak i na doświadczenia gry) może być rozumiane jako część mechanizmów osiągania celów w "modułach" GNS.

Bądźmy jednak litościwi i załóżmy, że wszyscy ci gracze posiadają mniej konfliktowe Postawy. Zauważcie, że nie muszą być one identyczne! Jak najlepsze wykorzystywanie któregoś z "modułów" GNS nie oznacza obranie niezmiennego stanowiska, a aranżowanie różnych Postaw do określonych scen, decyzji i momentów rozgrywki. Oczywiście, patrzymy na to wszystko z historycznego punktu widzenia, nie zaś odwołując się tylko i wyłącznie do tekstu definicji.

1) Gamista korzystający z teorii Postaw, zazwyczaj łączy Postawę typu Author/Pawn z sytuacjami, w których przebija się motyw współzawodnictwa. Takie podejście nie neguje możliwości istnienia innych opcji ani, tym bardziej, nie neguje ich potencjalnego występowania podczas rozgrywki.

2) Narratywista korzystający z teorii Postaw, przeważnie łączy Postawę typu Actor z założeniem, że będzie z niej korzystał jedynie w ściśle określonych sytuacjach. Takie podejście sprawia, że Postawy typu Autor / Director mogą mieć wielki wpływ (meta-gra) na tworzoną podczas sesji historię.


3) Symulacjonista korzystający z teorii Postaw, przeważnie łączy Postawę typu Actor z wyznaczeniem sobie tego, kiedy, z definicji, może się ona zakończyć [nie jestem pewien tłumaczenia tego zdania - dop. Skryba].

Tak więc, nasi, zainteresowani odgrywaniem wampirów gracze, mogą skonkretyzować swoje indywidualne podejście do Postaw, mieszczące się w jednej z trzech w/w głównych orientacji (lub w innych, wspierających GNS, teoretycznych strukturach). Jeśli więc istniejące różnice wciąż wspierają tworzenie wspólnych celów grupy ( a zatem jeśli nie dotykają one kluczowych kwestii rozgrywki), wszystko jest ok.

Nieporozumienia i komplikacje

Wiele uwagi i retorycznych dywagacji poświęcono zagadnieniom role-playing "w zgodzie z postacią" (ang. oryg.: "in-character" [IC]) oraz role playing "poza postacią" ("out-of-character" [OOC]), myślę jednak, że temat ten nie jest powiązany z teorią Postaw. Role-playing w stylu IC, w jego najbardziej dosłownym znaczeniu, oznacza, że gracz, odgrywający postać, korzysta z narracji pierwszo-osobowej by komunikować innym uczestnikom gry działania swojego bohatera. Natomiast role-playing w stylu OOC, oznacza, że gracz używa w tym celu narracji trzecio-osobowej. Jednakże, to kwestia (i sam aspekt podejmowania decyzji) nie pokrywa się z założeniami teorii Postaw. W przeciwnym wypadku - doskonałe dyskusje i wskazówki można by było uznać za kompletnie pozbawione sensu przez sam fakt istnienia problemów związanych z IC/OOC. W tekście Nobilis, na przykład, terminologia IC/OOC jest konsekwentnie stosowana w celu wskazania, o ile dobrze sobie przypominam, różnice między Postawą typu Actor a Postawą typu Author.

Kolejnym, często występującym, nieporozumieniem powiązanym z Postawą typu Actor, jest podchodzenie do niej z perspektywy społecznej, komunikatywnej - przez odgrywanie zmienionego głosu postaci, jej gestów, mimiki i tak dalej. Tego typu "komunikatywne i demonstracyjne" aspekty "działań" postaci, nie są w żadnym wypadku uwzględnione w Postawie typu Actor. Korzystanie z nich oznacza tylko tyle, że gracz wykorzystuje wiedzę postaci (oraz jej priorytety) by określić jej "działanie".

Biorąc pod uwagę dwa powyższe punkty, Postawa typu Actor może być analizowana pod kątem bardzo techniczno-realnego podejścia do ogrywania postaci/stylu gry (podejście to może równie dobrze korzystać wyłącznie z narracji trzecio-osobowej) tak jak i pod kątem założeń "szkoły" Turku (w których prym wiedzie korzystanie wyłącznie z narracji pierwszo-osobowej odwołującej się do "wewnętrznych przeżyć postaci").

Immersja - jest kolejną kłopotliwą kwestią, na którą można natknąć się podczas dywagacji na temat teorii Postaw. Podobnie jak "realizm" czy "kompletność", tudzież jak kilka innych terminów, immersję, patrząc przez pryzmat gier role playing, można definiować na wiele sposobów. Najbardziej merytoryczna definicja tego zjawiska na którą się natknąłem, określa immersję jako przeczucie bycia "nawiedzonym" przez odgrywaną przez siebie postać. Tego typu zjawisko nie jest postawą, lecz emocją. Jakie aspekty role-playing mają swoje źródło w tej emocji? Ta emocja wiąże się z procesu decyzyjnego, który jest niezgodny z postawą typu Director bądź postawą typu Author. Dlatego uważam, że immersja (jako wewnętrzny uczucie) jest co najmniej mocno związane z Postawą typu stanowiskiem Actor. Czy niektórzy ludzie korzystają najpierw z założeń Postawy typu Actor, a następnie następnie wkraczają w immersję, czy jednak najpierw wkraczają w immersję by korzystać z Postawy typu Actor? - nie wiem. Termin "Postawa Publiczności" (w oryg. Audience Stance) została zaproponowana przy okazji innych dysput, ale, w tym momencie, nie jestem przekonany, że takie zjawisko istnieje. Pozostawiam to jako potencjalny temat do dalszych dyskusji.

- - -


Oryginalny artykuł, autorstwa Rona Edwardsa, został opublikowany na witrynie The Forge w dniu 2001-10-14 - i jest do wglądu pod tym adresem.


- - -


Kilka słów Skryby: wszelki feedback, zgłaszanie błędów i wskazanie gdzie mógłbym jeszcze popracować nad tłumaczeniem - oczywiście mile widziane :). Nazwy postaw zostawiłem w języku angielskim, choć są one dość łatwe do przełożenia na polski (Aktor, Autor, Dyrektor) - nie chciałbym niepotrzebnie mieszać przez tworzenie "nowego" nazewnictwa. Podobny "motyw" wykorzystałem za pierwszym razem, gdy Teorią Postaw zajmował się imć Troy.

Peace,
Michał "Skryba" Ziętek.

0 opinii.:

Prześlij komentarz